De organisatie van werk
Autonomie, Drukte, Gedrag, Hybride werken, Implementatie, Locatiekeuze, Onderzoek, Samenwerken, Strategie, Thuiswerken, Vastgoed, Werk prive balans

Minder kantoorruimte, meer aandacht voor de mens

Het visuele verslag 'Minder kantoorruimte, meer aandacht voor de mens' (2026) laat zien dat ruimtegebruik, aanwezigheid en werkplekafspraken vooral werken wanneer de mens centraal staat.

In deze publicatie

Het visuele verslag van CFPB-Kenniskring III van 2 oktober 2026 bundelt inzichten uit de Transdisciplinary Workplace Research-conferentie 2026 en een workshop over implementatie. Een centrale boodschap is dat het kantoor nieuwe functies krijgt. Niet alleen efficiënt ruimtegebruik is belangrijk, ook ontmoeting, herstel, inclusiviteit, rust, prikkelregulatie en sociale interactie spelen een rol. Mensgericht ontwerpen vraagt volgens het verslag om samenhang tussen fysieke inrichting, HR, ICT, leiderschap en cultuur.

RTO-beleid

Het onderzoek naar Return to the Office (RTO) beleid bij een Nederlandse organisatie laat zien dat aanwezigheidsbeleid samenhing met meer tijd op kantoor. Medewerkers met beleid brachten gemiddeld 44–45% van hun werktijd op kantoor door, tegenover 35–38% zonder beleid. De activiteiten die medewerkers uitvoerden veranderden echter nauwelijks. Meer aanwezigheid betekent volgens CFPB-onderzoeker Maaike Niekel niet vanzelf meer samenwerking, kennisdeling of sociale verbondenheid. Het verslag benadrukt bovendien dat deze samenhang geen causaal effect van beleid bewijst.

Flexfactor

Een tweede belangrijk onderdeel gaat over het delen van ruimte bij een lagere flexfactor. In rijkskantoor De Knoop daalde deze van circa 0,69 naar 0,54. Onderzoek dat door CFPB-onderzoeker Gijs Brouwers werd gepresenteerd laat zien dat roosteren, zoneren of een combinatie daarvan geen betekenisvolle verschillen opleverde in werkplekevaluaties. De kwaliteit waarmee afspraken worden toegepast, vooral hun ervaren effectiviteit, hing wel sterk samen met tevredenheid.

Afspraken

Mathilda du Preez presenteerde het implementatietraject binnen datzelfde kantoorgebouw. Uit haar presentatie bleek dat eenmalige uitleg van de veranderingen onvoldoende is. Vooral het kunnen toepassen van afspraken en het blijvend ondersteunen daarvan vragen aandacht. De geteste CFPB-routekaart helpt betrokken partijen, rollen, veranderfasen en taken met elkaar te verbinden.

Het visuele verslag laat daarmee zien dat een reductie van de kantoorruimte niet alleen een vraagstuk van ruimtegebruik is. Werkbare afspraken, passende werkplekken, ondersteuning en aandacht voor medewerkers bepalen mede hoe veranderingen in de werkomgeving functioneren. De workshop bevestigde dat de door het CFPB ontwikkelde routekaart hierbij nuttig kan zijn.

Meer lezen

22 oktober 2026

Voor succesvol hybride werken zijn afspraken nodig

De organisatie van werk
Het artikel 'Voor succesvol hybride werken zijn afspraken nodig' (CFPB Kenniskaleidoscoop 1, 2026) laat zien dat duidelijke, werkbare en nageleefde afspraken belangrijker zijn dan verplichte...
22 oktober 2026

Steeds meer aandacht voor de mens in onderzoek naar de fysieke werkplek

Het kantoor
Het artikel 'Steeds meer aandacht voor de mens in onderzoek naar de fysieke werkplek' (CFPB Kenniskaleidoscoop 1, 2026) benadrukt dat werkomgevingen moeten aansluiten bij medewerkers,...
22 oktober 2026

Rianne Appel-Meulenbroek geïnaugureerd: Zie de werkomgeving als dynamisch ecosysteem

De organisatie van werk, Het kantoor
Het artikel 'Rianne Appel-Meulenbroek geïnaugureerd: Zie de werkomgeving als dynamisch ecosysteem' (CFPB Kenniskaleidoscoop 1, 2026) benadrukt het belang van mensgerichte, datagedreven en duurzame werkomgevingen....
19 oktober 2026

Minder kantoorruimte, meer aandacht voor de mens

De organisatie van werk, De plaats van werk
Het visuele verslag 'Minder kantoorruimte, meer aandacht voor de mens' (2026) laat zien dat ruimtegebruik, aanwezigheid en werkplekafspraken vooral werken wanneer de mens centraal staat....
8 juli 2026

De impactvolle werkomgeving

Het kantoor
'De impactvolle werkomgeving' (2026) is een onderzoeksrapport waarin wordt blootgelegd op welke manier de fysieke werkomgeving impact kan hebben op het behalen van strategische organisatiedoelen....
28 mei 2026

Werk in Transitie: Inzichten uit 5 jaar grootschalig onderzoek (2026)

De organisatie van werk, De plaats van werk, Het kantoor
Het rapport van CFPB uit 2026 laat zien hoe hybride werken de werklocatie, samenwerking, kantooromgeving en zelfredzaamheid van medewerkers structureel heeft veranderd....
26 mei 2026

Fysiek of digitaal? Samenwerken in de hybride werkcontext (2026)

De organisatie van werk, Het kantoor
Deze publicatie van het CFPB beschrijft hoe hybride werken samenwerking verandert en hoe organisaties fysieke en digitale werkvormen effectief kunnen combineren....
2 april 2026

FWR Kennispartnerschap Eindrapport 2025

De organisatie van werk
Het FWR Kennispartnerschap Eindrapport 2025 laat zien dat hybride werken vooral locatiekeuzes en kantoorbeleving verandert. Hybride werken vraagt om mensgerichte, integrale werkomgevingen....
30 maart 2026

Onderzoekssamenwerking RVB & CFPB. Eindrapportage 2023-2025

De organisatie van werk, De plaats van werk, Het kantoor
Onderzoekssamenwerking RVB & CFPB 2023-2025 Eindrapportage (2025) laat zien hoe onderzoek naar hybride werken rijkskantoren richting geeft....
20 februari 2026

Onderzoeksrapport Samenwerken in 2025

De organisatie van werk
Het Onderzoeksrapport Samenwerken in 2025 laat zien dat hybride werken samenwerking verandert, waarbij inrichting van processen belangrijker is dan werklocatie....

_jouw privacy

Allereerst willen we aangeven dat we zorgvuldig met je gegevens zullen omgaan en dat je je altijd makkelijk kunt afmelden.

Daarnaast hechten we veel waarde aan de veiligheid van je gegevens! Wil je meer weten over je privacy? Check dan onze privacy policy. Mocht je hierover vragen hebben? Mail dan gerust op info@cfpb.nl